Soạn văn - Hoàng Lê nhất thống chí

09:17:59-27/08/2015 / lượt xem: 22450

Chuyên mục: >

TRẢ LỜI PHẦN ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN TRONG SÁCH GIÁO KHOA

CÂU 1. Tìm đại ý và bố cục đoạn trích.

Đoạn trích ở phần sau của hồi thứ 14. Có thể chia thành 3 phần :

- Phần 1 : từ đầu đến “ Hôm ấy nhằm vào ngày 25 tháng chạp năm Mậu Thân ( 1788) : được tin báo quân Thanh dã chiếm Thăng Long, Bắc Bình Vương Nguyễn Huệ lên ngôi Hoàng đế và thân chinh dẫn quân ra Bắc.

- Phần 2 : tiếp đó cho đến “ vua Quang Trung tiến binh đến Thăng Long rồi kéo quân vào thành” : Cuộc hành quân thàn tốc và chiến thắng lẫy lừng của vua Quang Trung.

- Phần 3 : còn lại : Sự đại bại của quân thanh và tình trạng thảm hại của vua tôi Lê Chiêu Thống.

CÂU 2. Trong đoạn trích, hình tượng người anh hùng Nguyễn Huệ nổi lên sáng ngời phảm chất người anh hùng.

a) Hành động mạnh mẽ, quyết đoán :

- Trong mọi tình huống, luôn thể hiện là con người hành động nhanh gọn, có chủ đích và rất quả quyết.

- Trong 1 tháng : làm được rất nhiều việc lớn : tế cáo trời đất, lên ngôi Hoàng đế, xuất đại binh ra bắc, gặp gỡ Nguyễn Thiếp, định kế hoạch hành quân, đánh giặc….

b) TRí tuệ sáng suốt, sâu sắc và nhạy bén :

- Biểu hiện ở việc xét đoán và dùng người : xử trí Ngô Văn Sở và Phan Văn Lân có trí có tình, khen chê đúng người đúng việc…

- Thể hiện trong việc phân tích tình hình thời cuộc và tương quan ta – địch : Tronglời phủ dụ quân lính ở Nghệ An…

c) Ý chí quyết thắng và tầm nhìn xa trông rộng :

- Tính trước phương lược tiến đánh.

- Tính trước kế hoạch ngoại giao sau khi đánh thắng…

d) Tài dụng binh như thần :

- Hành quân thần tốc, tới Nghệ An tuyển quân, duyệt binh mà vẫn không làm chậm hành trình đã tính trước.

- Hành quân xa thường mệt mỏi, nhưng có thể thấy quân lính Tây sơn vẫn chỉnh tề…

- Sắp xếp phù hợp vị trí của đội quân…

e) Lẫm liệt trong chiến trận :

- Quang Trung là một tổng chỉ huy thực sự : hoạch định phương lược tiến đánh, tổ chức quân sĩ, tựu mình lãnh một đội quân sĩ tiến công…

- Đội quân của Quang Trung sau những ngày hành quân mệt mỏi, vất vả, nhưng kỉ luật vẫn nghiêm minh và đánh thắng những trận hào hùng…

=>Đó là cái tài của người làm tướng, người chỉ huy cả một đội quân lớn.

· Thể loại chí mang tính chất tiểu thuyết lịch sử. Lịch sử tôn trọng chính là tính chân thực, khách quan của vấn đề. Với quan điểm phản ánh hiện thực của tác giả là tôn trọng sự thực lịch sử và ý thức dân tộc,dù có cảm tình với nhà Lê, song họ không thể bỏ qua sự thực là vua Lê hèn nhát, cõng rắn cắn gà nhà. Dù không theo Tây Sơn, họ vẫn thấy được chiến thắng lẫy lừng của vua Quang Trung là niềm tự hào dân tộc. Chính những cảm hứng đó đã thúc đẩy tác giả viết thực, viết hay về người anh hùng Nguyễn Huệ.

CÂU 3.

· Sự thảm bại của quân tướng nhà Thanh :

- Tôn Sĩ Nghị kéo quân sang An Nam nhằm những lợi ích riêng, lại không muốn tốn nhiều xương máu. Y còn là một tên tướng bất tài, kiêu căng tự phụ, mặc dù đã được vua tôi Lê Chiêu Thống báo trước nhưng suốt mấy ngày Tết vẫn chỉ lo chăm chú vào yến tiệc, vui mừng…

- Khi quân Tây Sơn đánh đến nơi : tướng thì “ sợ mất mật, ngựa không kịp đóng yên, người không kịp mặc giáp, chuồn trước qua cầu phao..”, quân lính lúc lâm trận thì “ ai nấy đều rụng rời sợ hãi”, “ xin ra hàng hoặc bỏ chạy tán loạn..”… Cả đội quân binh hùng tướng mạnh chỉ biết tháo chạy, mệnh ai nấy chạy, “ đêm ngày đi gấp, không dám nghỉ ngơi”.

· Số phận thảm hại của vua tôi Lê Chiêu Thống “

- Lê Chiêu Thống và những bề tôi trung thành với ông ta đã vì mưu lợi ích riêng của dòng họ mà cõng rắn cắn gà nhà. Bọn người phi nghĩa ấy đã phải chịu đụng nỗi sỉ nhục của kẻ đi cầu cạnh van xin, cuối cùng phải chịu chung số phận bi thảm của kẻ vong quốc.

- Khi có biến, LCT cùng bọn bề tôi thân tín vội vã đưa thái hậu ra ngoài, chạy trối chết, cướp thuyền của dân để qua sông, mấy ngày không ăn. May gặp được người thổ hào thương tình cho ăn và chỉ cho đường chạy trốn.

- Gặp được Tôn Sĩ Nghị, chỉ còn biết “ cùng nhìn nhau than thở, oán hận chảy nước mắt”.

· Khi miêu tả cuộc trốn chạy của bọn quân tướng nhà Thanh và vua tôi Lê Chiêu Thống, có thể thấy sự khác biệt.

- Với bọn quân tướng nhà Thanh : chúng là bọn xâm lược, bọn cướp nước, tác giả khi miêu tả đã tái hiện rất sinh động cảnh quân đội tan vỡ, chạy trốn như “ chó nhà có tang”, vì tính mạng mình mà dẫm đạp lên người khác. Đó là một đội quân vô tổ chức, vô kỉ luật, hèn nhát từ tướng đến binh…Giọng điệu có chút gì đó hả hê khi bọn chúng bị đánh tan tác, phải chạy về nước.

- Với vua tôi Lê Chiêu Thống : mặc dù ngòi bút của tác giả phơi bày rõ nét sự thảm hại khi phải chạy trốn, nhưng tác giả vẫn gửi gắm ở đó có chút tình cảm riêng của một bề tôi cũ nhà Lê. Lòng thương cảm của tác giả biểu hiện qua những giọt nước mắt và thái độ chăm sóc tận tình của người thổ hào. Giọng văn cũng có phần ngậm ngùi, khác với âm hưởng sôi nổi, hào hứng ở đoạn trên.

CÂU 4.

Nghệ thuật trần thuật của đoạn trích : Cách trần thuật của đoạn trích rất đặc sắc. Không những ghi lại những sự kiện lịch sử diễn biến một cách gấp gáp,khẩn trương qua từng mốc thời gian mà còn chú ý miêu tả cụ thể từng hành động, lời nói của nhân vật chính. Miêu tả kĩ từng trận đánh và mưu lược tính toán, thế đối lập giữa hai đội quân ( một bên là xộc xệch, trễ nải, nhát gan – một bên là xông xáo, dũng mãnh, có tổ chức nghiêm minh). Qua đó, hình ảnh người anh hùng Nguyễn Huệ được miêu tả hết sức sinh động, rõ nét và chân thực, gây ấn tượng mạnh mẽ với người đọc.

  Nguồn : Mun

Nội dung liên quan

Ý nghĩa nhan đề đoạn trích Hạnh phúc của một tang (Vũ Trọng Phụng) Ý nghĩa nhan đề đoạn trích Hạnh phúc của một tang (Vũ Trọng Phụng) Đăng bởi: meoconcuncun, Ngày: 30/10/2014, Lượt xem: 18287.
Bởi: meoconcuncun
10:59 30/10/14
Soạn văn - Bếp lửa của Bằng Việt Soạn văn - Bếp lửa của Bằng Việt Đăng bởi: MunHyukHae, Ngày: 17/09/2015, Lượt xem: 34413.
Bởi: MunHyukHae
09:18 17/09/15
Soạn văn bài Chiếu cầu Hiền của Ngô Thì Nhậm Soạn văn bài Chiếu cầu Hiền của Ngô Thì Nhậm Đăng bởi: MunHyukHae, Ngày: 11/08/2015, Lượt xem: 177630.
Bởi: MunHyukHae
11:44 11/08/15
Phân tích hai khổ thơ đầu bài Mùa xuân nho nhỏ của Thanh Hải Phân tích hai khổ thơ đầu bài Mùa xuân nho nhỏ của Thanh Hải Đăng bởi: MunHyukHae, Ngày: 16/04/2015, Lượt xem: 67174.
Bởi: MunHyukHae
11:06 15/01/15
Phân tích bài thơ Việt Bắc của Tố Hữu Phân tích bài thơ Việt Bắc của Tố Hữu Đăng bởi: MunHyukHae, Ngày: 14/12/2014, Lượt xem: 8194.
Bởi: MunHyukHae
20:04 14/12/14
Phân tích bài thơ Câu cá mùa thu - Thu điếu của Nguyễn Khuyến  mới nhất Phân tích bài thơ Câu cá mùa thu - Thu điếu của Nguyễn Khuyến mới nhất Đăng bởi: admin, Ngày: 08/09/2015, Lượt xem: 65570.
Bởi: admin
14:27 29/09/14
Phân tích bài thơ Đồng chí của Chính Hữu mới nhất Phân tích bài thơ Đồng chí của Chính Hữu mới nhất Đăng bởi: MunHyukHae, Ngày: 12/11/2014, Lượt xem: 8440.
Bởi: MunHyukHae
14:10 12/11/14
Soạn văn - Thực hành về nghĩa của từ trong sử dụng Soạn văn - Thực hành về nghĩa của từ trong sử dụng Đăng bởi: MunHyukHae, Ngày: 03/09/2015, Lượt xem: 57031.
Bởi: MunHyukHae
10:36 03/09/15
Chất cổ điển và hiện đại trong bài thơ Chiều tối ( Mộ) - Hồ Chí Minh Chất cổ điển và hiện đại trong bài thơ Chiều tối ( Mộ) - Hồ Chí Minh Đăng bởi: MunHyukHae, Ngày: 13/08/2015, Lượt xem: 191746.
Bởi: MunHyukHae
11:25 23/10/14
Phân tích nhân vật Huấn Cao trong Chữ người tử tù của Nguyễn Tuân Phân tích nhân vật Huấn Cao trong Chữ người tử tù của Nguyễn Tuân Đăng bởi: MunHyukHae, Ngày: 11/08/2015, Lượt xem: 78342.
Bởi: MunHyukHae
10:59 18/11/14
Phân tích đoạn trích Chí khí anh hùng Phân tích đoạn trích Chí khí anh hùng Đăng bởi: MunHyukHae, Ngày: 16/04/2015, Lượt xem: 130335.
Bởi: MunHyukHae
11:22 22/01/15